Ρετρό: ΑΕΚ-Το πρώτο φάιναλ φορ του 1966 και ο ημιτελικός του 1968 με την Ίνις-Όταν γεννήθηκε η λαχτάρα για μια μεγάλη ευρωπαϊκή επιτυχία

 

Ο Νίκος Μπουρλάκης γράφει στο https://www.basket.gr/e-magazine της ΕΟΚ:

 

Το ταξίδι μας στο χρόνο έχει προορισμό τον Μάρτιο του 1966 και του 1968. Και τα επιτεύγματα της ΑΕΚ που έχουν να κάνουν με τις πρώτες επιτυχίες των ελληνικών συλλόγων στις ευρωπαϊκές διοργανώσεις.

 

Κι αυτό το ταξίδι με τη «χρονομηχανή» ήταν ιδιαίτερα συναρπαστικό αφού η αλίευση στοιχείων από τον Τύπο της εποχής, έφερνε μπροστά μας ένα διαφορετικό κόσμο. Που είχε τη λαχτάρα, την ελπίδα, την αισιοδοξία για μια μεγάλη ευρωπαϊκή επιτυχία.

 

Ας αρχίσουμε με την 30η Μαρτίου του 1966 όταν η ΑΕΚ ετοιμαζόταν να λάβει μέρος στο πρώτο φάιναλ φορ της ιστορίας του Κυπέλλου Πρωταθλητριών (νυν Euroleague). Η διοργάνωση θα γινόταν στην Μπολόνια και φυσικά συμμετείχαν ακόμα τρεις υπερδυνάμεις της εποχής: Η Σίμενταλ Μιλάνο (νυν Αρμάνι), η Σλάβια Πράγας και η ΤΣΣΚΑ Μόσχας. Η ΑΕΚ ήταν παρούσα σε ένα μεγάλο ευρωπαϊκό πάρτι του μπάσκετ.

 

Η «Ένωση» είχε να προσπεράσει το εμπόδιο της Σλάβια Πράγας στον ημιτελικό, προκειμένου να πάρει την πρόκριση να διεκδικήσει το τρόπαιο αλλά παράλληλα να τσεκάρει και το εισιτήριο για το Διηπειρωτικό στο Ρίο!

 

Η μεγάλη στιγμή της ΑΕΚ δεν είχε φτάσει ακόμα, όμως. Η Σλάβια νίκησε με 103-73 κι όπως διαβάζουμε η ελληνική ομάδα απέκτησε μεγάλο πρόβλημα όταν αποβλήθηκαν οι Αμερικάνος, Μόσχος και Ζούπας. Επίσης στο πρωτοσέλιδο βλέπετε και μερικές φωτογραφίες από τον αγώνα, ανεκτίμητα κειμήλια από τη διοργάνωση εκείνη.

 

Το ρεπορτάζ από την Ιταλία αναφέρει ότι η ΑΕΚ είχε τη συμπαράσταση 1.200 Ελλήνων που ήταν η συντριπτική πλειοψηφία στην εξέδρα όπου βρέθηκαν συνολικά 1.500 θεατές.

 

Η περιγραφή του αγώνα, λεπτό προς λεπτό και οι πόντοι των παικτών μένουν για πάντα στο αρχείο μας χάρη στη δουλειά του σπουδαίου δημοσιογράφου Πάνου Μακρίδη, αρχισυντάκτη στην «Αθλητική Ηχώ».

 

Η ΑΕΚ παρεμπιπτόντως ηττήθηκε και στον «μικρό τελικό» από την ΤΣΣΚΑ Μόσχας αλλά κατέγραψε την πρώτη παρουσία ελληνικής ομάδας σε φάιναλ φορ. Και μάλιστα στο πρώτο της ιστορίας.

 

Η ΑΕΚ θα απαντούσε στην Σλάβια δύο χρόνια αργότερα και συγκεκριμένα στις 4 Απριλίου το 1968 όταν τη νίκησε και κατέκτησε το Κύπελλο Κυπελλούχων, όμως για να φτάσει ως εκεί είχε πετύχει ένα θρίαμβο σε βάρος της σπουδαίας Ίνις Βαρέζε. Ήταν Μάρτιος του 1968 στα ημιτελικά της διοργάνωσης.

 

Κι εδώ αρχίζει η δουλειά δύο «ιερών τεράτων» της δημοσιογραφίας, των αείμνηστων Γιώργου Βενετούλια (που υπήρξε κι ανταποκριτής της gazzetta dello sport) και φυσικά του Φίλιππα Συρίγου, νεαρού ρεπόρτερ τότε. Σε εποχές ιδιαίτερα δύσκολες για επικοινωνία (που περιγράφονται στο κείμενο, με τη σύνδεση με Ιταλία να γίνεται μέσω ΟΤΕ) κατάφεραν να εξασφαλίσουν συνεντεύξεις από τον προπονητή, τους παίκτες και τον Γενικό Γραμματέα της Βαρέζε. Τρομερό επίτευγμα για την εποχή!

 

Και φτάνουμε στην ημέρα του αγώνα στην Ιταλία στις 7 Μαρτίου του 1968. Δεν είναι πρώτο θέμα η προαναγγελία αλλά έχει χώρο στο «μπαλκόνι» (όπως το λέγαμε) πάνω από τον τίτλο της εφημερίδας.

 

Η σελίδα του απεσταλμένου της εφημερίδας στην Ιταλία, έχει αρκετές ενδιαφέρουσες ειδήσεις. Μεταφέρει το κλίμα, την ατμόσφαιρα, τα δημοσιεύματα των ιταλικών εφημερίδων ενώ ενημερώνει ότι «θα υπάρξει αναμετάδοση του δεύτερου ημιχρόνου της αναμέτρησης στις 11 το βράδυ από το σταθμό των Ενόπλων Δυνάμεων»!

 

Την επομένη του αγώνα το πρωτοσέλιδο ήταν φουλ επιθετικό. Η ήττα της ΑΕΚ με 78-60 αποδόθηκε σε μεγάλο ποσοστό στη διαιτησία που απέβαλλε σε κρίσιμα σημεία τον Αμερικάνο και τον Τρόντζο ενώ γίνεται ιδιαίτερη αναφορά στον Χρηστέα ότι με την απόδοσή του αποσόβησε μεγαλύτερη σε έκταση ήττα.

 

Στη σελίδα της περιγραφής του αγώνα, γίνεται πολύς λόγος για τη διαιτησία αλλά θεωρείται δεδομένο ότι η διαφορά ανατρέπεται στον επαναληπτικό. Ο Γιώργος Αμερικάνος προειδοποιεί: Την Πέμπτη θα τα πούμε!

 

Πολύ μεγάλο ενδιαφέρον έχει και το κείμενο με τις «αναμνήσεις από ένα αεροπορικό ταξίδι» με τα λεγόμενα «παρασκήνια» τα οποία φωτίζει ο Πάνος Μακρίδης που είχε ακολουθήσει την αποστολή της «Ένωσης».

 

Και βέβαια συνεχίζεται η «διαμαρτυρία» καθώς το πρωτοσέλιδο της 9ης Μαρτίου 1968 κάνει λόγο για «προμελετημένη εξόντωση της ΑΕΚ» με δεδομένο ότι «η πλούσια Ίνις είναι το χαϊδεμένο παιδί της FIBA και θέλει την πρόκρισή της»! Κι όπως μαθαίνουμε αποκαλείται «ο μαχαραγιάς του μπάσκετ μπολ».

 

Στη σελίδα του ρεπορτάζ διαβάζουμε την ανάλυση του πρωτοσέλιδου. Αριστερά βλέπουμε το νεαρό ρεπόρτερ Φίλιππα Συρίγο να συνομιλεί με τον προπονητή της ΑΕΚ, Νίκο Μήλα, ο οποίος του τονίζει ότι «υπολογίζουν οι Ιταλοί χωρίς τον ξενοδόχο»! Πιο δίπλα ο Γιώργος Αμερικάνος κατηγορεί τους Ιταλούς ότι «έπαιξαν κατς και όχι μπάσκετ» με τον τίτλο να αναφέρει ότι οι παίκτες της ΑΕΚ επέστρεψαν… μαυρισμένοι από το ξύλο! «Δε θα μας ξεφύγουν» έλεγε ο Ζούπας.

 

«Ευτυχώς που ζούμε ακόμη» υπογράμμιζε ο Χρηστέας, «οι διαιτητές έπαιζαν σαν πληρωμένοι» ξιφουλκούσε ο Πετράκης, «έγιναν μεγάλα όργια» υπερθεμάτιζε ο Τσάβας, «τίποτα δε θα σώσει την Ίνις» προειδοποιούσε ο Λαρεντζάκης! «Αίσχος στους νικητές» φώναζε ο Τρόντζος ενώ ο Βασιλειάδης παραπονιόταν με οργή: «Έπαιζα κουτσός στο δεύτερο μέρος». Αυτά λέγονταν πριν την ρεβάνς στο Καλλιμάρμαρο.

 

Όλη αυτή η κατάσταση είχε δημιουργήσει μια ιδιαίτερα «εκρηκτική» κατάσταση στην ΑΕΚ αλλά και στους Έλληνες φιλάθλους. «ΕΚΔΙΚΗΣΙΣ» ήταν ο τίτλος της «Α.Η» στις 12 Μαρτίου του 1968 και δύο ημέρες πριν από τον επαναληπτικό αγώνα όπου η ΑΕΚ θα έπρεπε να καλύψει διαφορά 18 πόντων ώστε να πάρει την πρόκριση στον τελικό του Κυπέλλου Κυπελλούχων.

 

Το φύλλο της παραμονής του αγώνα (13/3/1968) είχε πολύ μεγάλο ενδιαφέρον. Η «απειλή» των Ιταλών ήταν το πρώτο θέμα, ενώ διακρίνονται οι Γιώργος Βενετούλιας και Φίλιππας Συρίγος σε συνεντεύξεις με τους Μουζέτι και Μποβόνε αντίστοιχα.

 

Όμως το ακόμα πιο ενδιαφέρον ρεπορτάζ διακρίνεται στο κάτω μέρος του πρωτοσέλιδου καθώς διακρίνεται η σιγουριά των ανθρώπων της ΑΕΚ για πρόκριση στον τελικό. Είχαν ήδη προχωρήσει σε επικοινωνία με τους ανθρώπους της Σλάβια Πράγας για συνεννόηση περί του τελικού της διοργάνωσης.

 

Το σύνθημα δίνεται στο πρωτοσέλιδο της 14ης Μαρτίου του 1968, ανήμερα του αγώνα. ΕΦΟΔΟΣ! Και βέβαια «όλοι εις το Στάδιο»! Δεσπόζουν οι φωτογραφίες του Τρόντζου και του Ζούπα (επάνω) και του Αμερικάνου με τον Βασιλειάδη (κάτω).

 

Η Ελλάδα ζούσε στο ρυθμό της ΑΕΚ που ετοιμαζόταν να χτυπήσει την πόρτα του τελικού μιας ευρωπαϊκής διοργάνωσης.

 

Και πώς να έχανε η ΑΕΚ. Τελικό σκορ 72-52, απόλυτο παραλήρημα στο Καλλιμάρμαρο, οι Έλληνες φίλαθλοι στα ουράνια, η ΑΕΚ πανέτοιμη να διεκδικήσει το ευρωπαϊκό τρόπαιο. Δε χρειάζεται να πούμε περισσότερα αφού το πρωτοσέλιδο τα λέει όλα.

 

Όπως βλέπετε στο ρεπορτάζ οι Ιταλοί απλώς προηγήθηκαν με 2-0 και στη συνέχεια παρακολουθούσαν την ΑΕΚ που είχε το προβάδισμα. Ο κόσμος είχε πλημμυρίσει το Καλλιμάρμαρο όπου άρχισε να φτάνει από τις 4 το απόγευμα. Δεξιά στη φωτογραφία μια δεσποινίδα είχε χάσει τις αισθήσεις της και οι αστυνομικοί τη βοηθούσαν. Ο Μπουφαλίνι έπλεξε το εγκώμιο των φιλάθλων λέγοντας «αξίζει να παίζεις για έναν τέτοιο κόσμο» ενώ ο Ολαντονέρ ήταν περισσότερο άγριος: «Μας ενίκησε το πλήθος, το μισώ, αν μπορούσα θα το σκότωνα».

 

Παντού χαρά, ο Γιώργος Αμερικάνος σε πρώτο πλάνο στον τίτλο και από κάτω το ρεπορτάζ για την αναμονή της απάντησης της Σλάβια για το αν θα δεχόταν να παίξει τον τελικό στο Καλλιμάρμαρο. Δέχθηκε (όπως γνωρίζετε) κι έχασε (επίσης όπως γνωρίζετε) στις 4 Απριλίου του 1968.

 

Μάλιστα αναφέρεται και μια απρέπεια της αποστολής της Ίνις Βαρέζε καθώς ουδείς παραβρέθηκε στο επίσημο δείπνο που τους είχε προσκαλέσει η διοίκηση της ΑΕΚ στο roof garden του ξενοδοχείου «Άστορ»!

 

Και όχι μόνο αυτό! Οι Ιταλοί προσπάθησαν να πάρουν τον αγώνα στα χαρτιά. Δεν υπέγραψαν το φύλλο αγώνα με την αιτιολογία ότι 6’’ πριν το τέλος ο αγώνας διακόπηκε λόγω εισόδου θεατών. Έκαναν έκθεση στην FIBA και προσδοκούσαν σε καλά μαντάτα τα οποία βεβαίως δεν ήρθαν ποτέ.

 

Ο Ιταλικός Τύπος δεν ανέφερε τίποτα περί των ενστάσεων κι ασχολήθηκε με την πρόκριση της ΑΕΚ και τους 60 χιλιάδες θεατές που είχαν βρεθεί στο Καλλιμάρμαρο. Όλα αυτά στο πρωτοσέλιδο της 16ης Μαρτίου 1968.

 

Και κλείνουμε με το πιο εντυπωσιακό σημείο: Ο Φίλιππας Συρίγος πήγε στο σπίτι του Γιώργου Τρόντζου, χτύπησε το κουδούνι, ο σέντερ της ΑΕΚ μετά κόπων και βασάνων άνοιξε την πόρτα αφού ήταν τραυματίας και με το ζόρι περπατούσε.

 

Δεν είχε κανονιστεί καμία συνέντευξη! Ο Συρίγος πήγε μόνος του. Για να δείτε πως γινόταν τότε η δημοσιογραφία. Ο Τρόντζος είχε πετύχει το νικητήριο καλάθι, 5’’ πριν το τέλος κι ενώ στη διάρκεια του αγώνα είχε υποστεί διάστρεμμα. Ο αστράγαλος ήταν «τούμπανο»!

 

«Το πόδι μου ήταν πρησμένο και υπέφερε, σούταρα γιατί ήξερα ότι την επομένη δε θα μπορούσα να παίξω και θα χάναμε την πρόκριση» είχε πει επιγραμματικά ο σέντερ της ΑΕΚ. Τότε σε περίπτωση που ισοφαριζόταν η διαφορά, γινόταν την επόμενη ημέρα ο τελικός αγώνας και ο νικητής έπαιρνε το εισιτήριο.

 

Η φωτογραφία με τον πονεμένο Τρόντζο τα λέει όλα! Και μαζί η συγκλονιστική συνέντευξη του Φίλιππα Συρίγου!